Google bard چیست؟ معرفی چت‌باتی که جرقه انقلاب هوش مصنوعی گوگل را زد!

adminآموزشی2 ماه پیش18 بازدید

اگر امروز از هوش مصنوعی گوگل صحبت می‌کنیم، نام «جمینای» (Gemini) را می‌شنویم. اما شاید برایتان جالب باشد که بدانید این سفر از کجا شروع شد. اولین چت‌بات هوش مصنوعی گوگل که پای غول جستجو را به رقابت با ChatGPT باز کرد، «بارد» (Bard) نام داشت .

بارد در تاریخ 21 مارس 2023 (اول فروردین 1402) معرفی شد. گوگل با عجله و در واکنش به موفقیت چشمگیر ChatGPT، این ابزار را روانه بازار کرد . هرچند نام بارد امروز دیگر در سایت گوگل دیده نمی‌شود، درک تاریخچه و قابلیت‌های آن برای هر فعال حوزه AI ضروری است.

در این مطلب، با هوش مصنوعی گوگل بارد آشنا می‌شویم، تفاوت آن با جمینای را بررسی می‌کنیم و می‌بینیم چرا گوگل تصمیم گرفت این نام تاریخی را کنار بگذارد .

گوگل بارد دقیقاً چه بود؟

گوگل بارد (Google Bard) اولین چت‌بات هوش مصنوعی مولد گوگل بود که توسط تیم Google DeepMind توسعه یافت . بارد در ابتدا روی مدل زبانی LaMDA و سپس PaLM 2 اجرا می‌شد، مدل‌هایی که در مقایسه با جمینای امروزی محدودیت‌های زیادی داشتند .

نقل قول از گوگل در زمان معرفی بارد:

«بارد بهترین راه برای تجربه مستقیم مدل‌های قدرتمند ماست.»

هدف اصلی بارد این بود که به کاربران امکان دهد با هوش مصنوعی به زبان طبیعی گفتگو کنند، از آن سوال بپرسند، متن تولید کنند و اطلاعات به‌روز دریافت نمایند .

مهم‌ترین قابلیت‌های گوگل بارد

با وجود محدودیت‌های نسخه اولیه، بارد قابلیت‌های قابل توجهی داشت که آن را از سایر رقبا متمایز می‌کرد:

 

ارتباط زنده با گوگل سرچ

برخلاف بسیاری از چت‌بات‌های هم‌دوره که اطلاعاتشان به تاریخ آموزش مدل محدود بود، بارد مستقیماً به شاخص جستجوی گوگل متصل می‌شد. این یعنی می‌توانست به رویدادهای لحظه‌ای و اخبار روز پاسخ دهد .

کاربرد عملی: اگر از بارد می‌پرسیدید «نتیجه دیدار دیشب تیم ملی فوتبال چه شد؟» برخلاف سایر رقبا، پاسخ دقیق و به‌روزی دریافت می‌کردید .

 

دکمه «جستجوی گوگل» برای تأیید صحت

یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد بارد، دکمه «Google It» بود. با کلیک روی این دکمه، می‌توانستید صحت پاسخ هوش مصنوعی را خودتان در گوگل بررسی کنید. این ویژگی شفافیت بالایی به فرآیند پاسخ‌دهی می‌داد .

 

پاسخ‌های نسبتاً طولانی و توضیح‌محور

در یک مطالعه علمی که روی سوالات تخصصی گوش و حلق و بینی انجام شد، بارد به طور میانگین ۱۶۸۵ کاراکتر پاسخ تولید می‌کرد، طولانی‌ترین پاسخ در بین تمام رقبا . هرچند از نظر دقت در رتبه آخر قرار داشت، نشان‌دهنده رویکرد توضیح‌محور گوگل بود.

 

پشتیبانی از بیش از ۴۰ زبان

بارد از ابتدا به بیش از ۴۰ زبان زنده دنیا از جمله فارسی (با کیفیت متوسط) پاسخ می‌داد . این موضوع برای کاربران غیرانگلیسی‌زبان یک مزیت بزرگ بود.

محدودیت‌ها و نقاط ضعف بارد

با تمام قابلیت‌های مثبت، بارد مشکلات اساسی هم داشت که باعث شد گوگل مسیر خود را تغییر دهد:

  1. دقت پایین در پاسخ‌های تخصصی: طبق مطالعه منتشر شده در PubMed (پایگاه داده ملی پزشکی آمریکا)، دقت بارد در پاسخ به سوالات تخصصی پزشکی ۶۵.۱٪ بود، در حالی که رقیب اصلی یعنی ChatGPT-4 به ۷۱.۱٪ رسید و جمینای ۷۹.۸٪ را ثبت کرد . این اختلاف در حوزه‌های حساس مثل پزشکی بسیار جدی بود.
  2. عدم پشتیبانی از تصویر (در ابتدا): نسخه اولیه بارد فقط قادر به پردازش متن بود و نمی‌توانست تصاویر را تحلیل کند. این در حالی بود که GPT-4 از ابتدا قابلیت چندوجهی (Multimodal) داشت .
  3. حافظه محدود و عدم مدیریت مکالمات طولانی: بارد نمی‌توانست مکالمات بسیار طولانی را به خاطر بسپارد و بعد از چندین نوبت تعامل، coherence خود را از دست می‌داد .
  4. عدم تولید تصویر: بارد قادر به تولید تصویر نبود. این قابلیت بعدها با اضافه شدن مدل Imagen 2 به بارد اضافه شد، اما در تمام طول عمر نام بارد، این ویژگی اصلی‌اش نبود .

چرا گوگل بارد را به جمینای تغییر نام داد؟

در تاریخ ۸ فوریه ۲۰۲۴، گوگل رسماً اعلام کرد که نام «بارد» را کنار می‌گذارد و کل محصولات هوش مصنوعی خود را تحت برند واحد جمینای (Gemini) متحد می‌کند . سه دلیل اصلی این تغییر نام:

 

یکسان‌سازی برند

قبل از تغییر نام، وضعیت عجیبی وجود داشت: مدل‌های هوش مصنوعی گوگل «جمینای» نام داشتند، اما سرویسی که کاربران با آنها تعامل می‌کردند «بارد» خوانده می‌شد. این سردرگمی برای کاربران و بازار ایجاد کرده بود .

نقل قول از گوگل در بیانیه رسمی:

«بارد بهترین راه برای افراد بود تا مدل‌های توانمند ما را تجربه کنند. برای انعکاس فناوری پیشرفته‌ای که در هسته آن قرار دارد، بارد اکنون به سادگی جمینای نامیده می‌شود.»

معرفی قابلیت‌های چندوجهی (Multimodal)

جمینای از ابتدا به صورت چندوجهی طراحی شده بود. یعنی می‌توانست متن، تصویر، صدا، ویدیو و کد را همزمان پردازش کند. برند جدید قرار بود این جهش کیفی را به کاربران نشان دهد .

 

ایجاد پلتفرم واحد

گوگل می‌خواست همه چیز را زیر یک سقف جمع کند: مدل‌های هوش مصنوعی (جمینای نانو، پرو، اولترا)، برنامه موبایل، سرویس ابری Vertex AI، و دستیار داخل اندروید، همه با برند جمینای!

تفاوت اصلی Google Bard و Gemini چیست؟

یکی از رایج‌ترین سؤالات کاربران این است که آیا Google Bard و Gemini دو محصول متفاوت هستند یا تنها نام آن‌ها تغییر کرده است. پاسخ این سؤال کمی پیچیده‌تر از یک «بله» یا «خیر» ساده است.

در واقع، Gemini ادامه تکامل‌یافته Google Bard محسوب می‌شود. گوگل در فوریه ۲۰۲۴ تصمیم گرفت برند Bard را کنار بگذارد و همه سرویس‌های هوش مصنوعی خود را تحت نام واحد Gemini ارائه کند. اما این تغییر تنها به نام محدود نبود؛ بلکه هم‌زمان، مدل‌های هوش مصنوعی، قابلیت‌ها و تجربه کاربری نیز به‌طور قابل‌توجهی ارتقا پیدا کردند.

 

تفاوت در مدل‌های هوش مصنوعی

بارد در ابتدای عرضه بر پایه مدل LaMDA توسعه یافته بود؛ مدلی که تمرکز اصلی آن روی تولید متن و گفت‌وگوی طبیعی قرار داشت. پس از مدتی، گوگل موتور پردازشی Bard را به PaLM 2 ارتقا داد که عملکرد بهتری در زمینه‌هایی مانند برنامه‌نویسی، استدلال و پشتیبانی از زبان‌های مختلف ارائه می‌کرد.

با معرفی Gemini، گوگل نسل جدیدی از مدل‌های هوش مصنوعی خود را وارد این سرویس کرد. خانواده مدل‌های Gemini از ابتدا با رویکرد چندوجهی (Multimodal) طراحی شدند؛ یعنی علاوه بر متن، توانایی پردازش تصویر، صدا، ویدئو، کد و انواع دیگر داده را نیز دارند. این موضوع باعث شد دامنه کاربردهای Gemini نسبت به Bard به‌طور چشمگیری افزایش پیدا کند.

 

قابلیت‌های چندوجهی

یکی از مهم‌ترین تفاوت‌های Gemini با Bard، توانایی پردازش هم‌زمان چند نوع داده است. در نسخه‌های اولیه Bard، تمرکز تقریباً به‌طور کامل روی متن بود و امکانات تحلیل تصویر یا سایر رسانه‌ها به‌صورت محدود و در مراحل بعدی اضافه شدند.

در مقابل، Gemini از ابتدا برای کار با انواع داده‌ها طراحی شده است. برای مثال، کاربران می‌توانند تصویری را بارگذاری کنند، درباره محتوای آن سؤال بپرسند، فایل PDF را خلاصه کنند یا از مدل بخواهند نمودارها، کدها یا اسناد طولانی را تحلیل کند.

 

عملکرد بهتر در استدلال و حل مسئله

گوگل در توسعه خانواده Gemini توجه ویژه‌ای به بهبود توانایی استدلال مدل‌ها داشته است. نسخه‌های جدید Gemini در انجام وظایفی مانند حل مسائل چندمرحله‌ای، تحلیل داده، برنامه‌نویسی، ریاضیات و تولید محتوای تخصصی عملکرد دقیق‌تر و منسجم‌تری نسبت به Bard ارائه می‌دهند.

البته هیچ مدل هوش مصنوعی بدون خطا نیست و همچنان ممکن است در برخی موضوعات پاسخ‌های نادرست یا ناقص تولید شود؛ اما به‌طور کلی، Gemini نسبت به نسل قبلی خود پیشرفت محسوسی در کیفیت پاسخ‌ها داشته است.

 

یکپارچگی بیشتر با اکوسیستم گوگل

تفاوت مهم دیگر، ادغام گسترده‌تر Gemini با سرویس‌های مختلف گوگل است. امروزه Gemini تنها یک چت‌بات نیست، بلکه در بخش‌های مختلفی از اکوسیستم گوگل حضور دارد؛ از اپلیکیشن اختصاصی Gemini گرفته تا Google AI Studio، Vertex AI و برخی قابلیت‌های هوش مصنوعی در Workspace و دستگاه‌های اندرویدی.

این یکپارچگی باعث شده کاربران بتوانند در سناریوهای بیشتری از قابلیت‌های هوش مصنوعی استفاده کنند و توسعه‌دهندگان نیز آسان‌تر مدل‌های Gemini را در پروژه‌های خود به کار بگیرند.

 

آیا Bard و Gemini از نظر کاربری تفاوت دارند؟

از دید کاربر نهایی، تجربه استفاده از Gemini کامل‌تر از Bard است. رابط کاربری بهبود یافته، سرعت پاسخ‌گویی بیشتر، پشتیبانی بهتر از فایل‌ها و تصاویر، امکانات توسعه‌یافته برای برنامه‌نویسی و قابلیت‌های چندوجهی تنها بخشی از تغییراتی هستند که پس از مهاجرت از Bard به Gemini در اختیار کاربران قرار گرفتند.

در نتیجه، می‌توان گفت Gemini صرفاً یک نام جدید برای Bard نیست، بلکه نسل جدید دستیار هوش مصنوعی گوگل است که بر پایه مدل‌های پیشرفته‌تر، قابلیت‌های گسترده‌تر و یکپارچگی عمیق‌تر با محصولات گوگل توسعه یافته است.

آیا گوگل بارد هنوز در دسترس است؟

خیر. اگر امروز به آدرس قبلی بارد (bard.google.com) مراجعه کنید، به طور خودکار به gemini.google.com هدایت می‌شوید .

با این حال، دو نکته مهم وجود دارد:

  1. تاریخچه مکالمات حفظ شده است: کلیه چت‌های قبلی شما در بارد به حساب جمینای شما منتقل شده و از دست نمی‌روند .
  2. دستیار با برند بارد لغو شد: گوگل قرار بود نسخه پیشرفته‌تری از دستیار اندروید را با نام «Assistant with Bard» معرفی کند، اما این پروژه به طور کامل کنار گذاشته شد و مستقیماً با جمینای جایگزین گردید .

همچنین بخوانید: Gemini چیست؟ معرفی کامل مدل‌های هوش مصنوعی گوگل از نانو تا پرو، همراه با جدیدترین نسخه‌ها (2026)

بارد؛ سنگ بنای سلطه گوگل در عصر AI

بارد ممکن است امروز دیگر وجود نداشته باشد، اما نقش تاریخی آن غیرقابل انکار است. این چت‌بات اولین پاسخی بود که گوگل به انقلاب ChatGPT داد و نشان داد غول جستجو قصد ندارد میدان را به رقبا واگذار کند.

هرچند بارد از نظر دقت و قابلیت‌های فنی از رقبای خود عقب‌تر بود، همان تجربیات اولیه بود که به گوگل کمک کرد مدل‌های جمینای را توسعه دهد. درس‌های گرفته شده از محدودیت‌های بارد، دقت پایین، عدم پشتیبانی از تصویر، حافظه محدود، مستقیماً به معماری چندوجهی و پنجره زمینه عظیم جمینای امروزی منجر شد .

اگر می‌خواهید تاریخچه هوش مصنوعی گوگل را درک کنید، بد نیست یکبار سری به مستندات اولیه بارد بزنید.

اما برای استفاده عملی، جمینای امروزی (حتی نسخه رایگان) از هر نظر بر بارد برتری دارد.

بارد رفت، اما راه را برای یکی از قدرتمندترین پلتفرم‌های هوش مصنوعی جهان هموار کرد!

0 آرا: 0 موافق, 0 مخالف (0 امتیاز)

نظر بدهید

نظرات اخیر

دیدگاهی برای نمایش وجود ندارد.
دسته‌ها
بارگذاری مقاله بعدی...
Popular Now
در حال بارگذاری

ورود در 3 ثانیه...

ثبت‌نام در 3 ثانیه...